Actueel

Recensie: Het recht om mens te zijn

Amnesty-directeur Wies De Graeve weerlegt de sluipende stelling dat respect voor de mensenrechten hindernissen opwerpt voor veiligheid en economische zekerheid.

Weinig mensen in onze eigen beweging die twijfelen aan het belang van mensenrechten. Het staat in onze missie en visie: waar mensen de fundamentele rechten en vrijheden respecteren, realiseren ze de vrede. Logisch en helder. Maar toch is een boek als Het recht om mens te zijn vandaag de dag nodig. Er sijpelt namelijk twijfel binnen in de hoofden van politici en burgers over de waarde en universaliteit van mensenrechten. Sommigen menen dat die rechten ondergeschikt moeten zijn als het op veiligheid aankomt. Of op economisch belang. Maar staan mensenrechten wel diametraal tegenover veiligheid of economische belangen? Auteur Wies De Graeve vindt alleszins van niet. De voormalig medewerker van het Vlaams Vredesinstituut en huidig directeur van Amnesty International Vlaanderen is duidelijk: het respect voor mensenrechten is niet in strijd met behoud van veiligheid noch met het veiligstellen van economische belangen. Integendeel, het maakt duurzame veiligheid en economie juist mogelijk. Hetzelfde geldt voor vrede. De Graeve haalt het een paar keer aan: vrede kan niet zonder mensenrechten. Dat is bij dezen genoteerd!

In het boek worden verschillende heikele punten aangehaald, zoals het omgaan met vluchtelingen, met terroristen (wat voor sommigen trouwens dezelfde soort mensen is) of met mensen die een misdrijf pleegden. Uitgangspunt is dat elke mens gelijkwaardig is geboren, met dezelfde rechten en vrijheden als elke andere mens. Dit altijd toepassen lijkt aartsmoeilijk, maar als dit eerste artikel van de Universele Verklaring voor de rechten van de Mens inderdaad het fundament is, waarop onze samenleving(en) word(t)(en) gebouwd dan is het eigenlijk een niet te negeren kompas. De Graeve noemt dit het moreel kompas. Hij geeft via verschillende zeer problematische situaties aan waar die mensenrechten voor dienen en hoe deze situaties zouden kunnen of moeten worden aangepakt.

Boeiende lectuur die heel wat ‘munitie’ geeft aan mensen die het opnemen voor geweldloze en duurzame oplossingen voor onrecht en geweld! (ag)

Wies De Graeve, Het recht om mens te zijn, Pelckmans Pro, 2018, 147 blz.

Deze recensie verscheen in Koerier 1/2019 - januari-februari 2019